Monday, October 29, 2007

Το αισθητικώς σύνθετο

Έγραφε ο συγγραφέας Γεράσιμος Κακλαμάνης στο βιβλίο του ΤΟ «ΑΝΑΤΟΛΙΚΟΝ ΖΗΤΗΜΑ» ΣΗΜΕΡΑ (σελ. 184-185):
[Ο Καζανόβας (που είναι λιγώτερο εραστής απ’ όσο θέλει να παρουσιάζεται) στο πρώτο μέρος των απομνημονευμάτων του, όπου περιγράφονται οι αρχές των ερωτικών του εμπειριών στην Τουρκία, και ιδίως η ανεπαναλήπτως δοσμένη πολυσύνθετη κοινωνία της Κέρκυρας, αναφέρει αναλυτικά τις συνομιλίες του με τον φίλο του Γιουσούφ, στην προσπάθειά του τελευταίου να τον προσηλυτίση. Στην συζήτησή τους περί Θεού, ο Γιουσούφ τον ερωτά: μπορείς να μου αποδείξης ότι το 3 (εννοώντας την τρισυπόστατη φύση του χριστιανικού Θεού) δεν είναι σύνθετο; Για τον Γιουσούφ ο Θεός είναι μονάδα «απλή και ασύνθετη». Αλλά στην φιλοσοφία, δηλαδή συγκεκριμένα στον νεοπλατωνισμό, η έννοια του απλού δεν είναι αυτή του κοινού νου και της χημείας, ήτοι του μη δυναμένου να διαιρεθή παραπέρα, αλλά η ανώτερη εκείνη μορφή συνθετότητας που μεταβάλλεται σε νοητική ή αισθητική κατηγορία. Σε κάτι δηλαδή που δεν μπορεί να διαιρεθή χωρίς να χαλάσει ή να πάψη να υπάρχη. Στις Εννεάδες του ο Πλωτίνος δίνει τους αναβαθμούς αυτής της συνθετότητας, αρχίζοντας από το μηχανικώς σύνθετο, το οργανικώς σύνθετο και καταλήγοντας στο αισθητικώς σύνθετο, όπως είναι η ομορφιά. Η έννοια του ωραίου δεν μπορεί να αναλυθή ποσοτικώς στα συστατικά της χωρίς να χαλάση, διότι είναι ψυχική κατηγορία. Την ίδια έννοια της αδιαίρετης συνθετότητας του απλού υιοθετεί και ο Λάϊμπνιτς στις Μονάδες, την ίδια δε διαδικασία ακολουθεί και ο δρόμος της τεχνολογικής παραγωγής. Ένα σύγχονο ρολόϊ με μπαταρία είναι πολύ «απλούστερο» σε σχέση με ένα μηχανικό ρολόϊ του παρελθόντος, διότι περιέχει μιαν ανώτερη συνθετότητα και λιγώτερο διαιρετή από το άλλο.]
Ο μπάρμπα-Χρήστος ο Τσώλης από τις αρχές τις δεκαετίας του 1960 άρχισε να εμπορεύεται και να μαστορεύει μηχανάκια Kreidler Florett.
Μ' αυτά τα μηχανάκια υπήρξε ταυτισμένος μια ολόκληρη ζωή. Όταν στις αρχές τις δεκαετίας του 1980 η Kreidler έκλεισε, απογοητεύτηκε τόσο πολύ, που λίγο έλειψε, να κλείσει το μαγαζί του, καθώς δεν τον ευχαριστούσε καθόλου, να μαστορεύει εφεξής τα «γιαπωνέζικα», που είχαν κυριαρχήσει στην αγορά. Εξακολουθεί δε ακόμα να τους γυρίζει την πλάτη, όπως και στην φωτογραφία. Η ανώτερη μηχανική συνθετότητα των «γιαπωνέζικων» εξακολουθεί να μην τον εντυπωσιάζει και να μην τον συγκινεί, όπως η Kreidler Florett.
Να όμως, που προσπαθεί και τα καταφέρνει, να ταιριάξει περίφημα την ανώτερη μηχανική συνθετότητα που εκφράζει το αεροπλανάκι, με την κατώτερη μηχανική συνθετότητα της δικής μου Kreidler Florett μοντέλο του 1964, που ανακατασκευάζει.
Επειδή πέτυχε το αισθητικώς σύνθετο, που είναι η ομορφιά!

Sunday, October 14, 2007

Ευτυχώς που ο κ. Νίμιτς δεν ζει στην Ελλάδα!

Ως γνωστόν, οι πρόσφατες δηλώσεις του ειδικού διαμεσολαβητή του Ο.Η.Ε κ. Νίμιτς, που αναφέρονταν στον βίο και την πολιτεία του Αλέξανδρου προξένησαν κύματα αγανάκτησης στην ελληνική κοινή γνώμη (την πάλαι ποτέ "δημοσία ελληνικήν συνείδησιν") και στην πολιτειακή και ακαδημαϊκή ηγεσία της χώρας.
Οι επίμαχες δηλώσεις του κ Νίμιτς είναι οι εξής:
«Οσον αφορά στο όνομα του αεροδρομίου, θα πω ότι, προσωπικά, δεν είμαι από τους μεγαλύτερους υποστηρικτές του Μεγάλου Αλεξάνδρου, παρά το γεγονός πως γνωρίζω ότι αυτό θα προκαλέσει άσκηση κριτικής και στις δύο χώρες. Αυτός ήταν σίγουρα μεγάλος κατακτητής, αλλά κατακρεούργησε χιλιάδες ανθρώπους και κατέστρεψε πολλές πόλεις. Ο ίδιος δεν ήταν προωθητής της δημοκρατίας και του πολιτικού βίου και, κατά την άποψή μου, δεν άφησε πίσω του τη θετικότερη, μακροχρόνια αυτοκρατορία. Γι' αυτό και μου φαίνεται παράξενο να υπάρχει τέτοιος ανταγωνισμός γύρω από την κληρονομιά που άφησε, με αρνητικές επιπτώσεις στον 21ο αιώνα, χιλιάδες χρόνια μετά το θάνατό του. Αλλά, αυτή είναι η προσωπική μου άποψη, η οποία πιθανότατα δεν έχει πραγματική αξία. Εγώ προτιμώ να βλέπω μπροστά και όχι πίσω. Πιστεύω πως οι άνθρωποι στην περιοχή έχουν τη δυνατότητα να οικοδομήσουν νέες σχέσεις, ισχυρές δημοκρατίες και οικονομική προοπτική στο ευρωατλαντικό πλαίσιο, αλλά μόνον στην περίπτωση που εργαστούν από κοινού και αφήσουν πίσω τους κάποια από αυτά τα ιστορικά ζητήματα».
Ελάχιστοι, ωστόσο, στην Ελλάδα θα θυμούνται, ότι παρόμοιες υστερικές και ανιστόρητες αντιδράσεις ξεσήκωσε στην Ελλάδα τον Φεβρουάριο του 1993, ένα απλό και μόνο άρθρο στο περιοδικό "ΟΜΙΚΡΟΝ" της Ο.Ν.Ν.Ε.Δ του δημοσιογράφου και διανοούμενου Τάκη Μίχα.
Είναι χαρακτηριστικό ότι το άρθρο αυτό του Τάκη Μίχα διατηρείται ακόμα και σήμερα επίκαιρο.
Όμως, όπως μας θυμίζει ο Νίκος Δήμου στο πρόσφατο άρθρο του με τον τίτλο «Μακελλάρηδες», «όταν το 1993 ο Τάκης Μίχας έγραψε κάτι παρόμοιο, προπηλακίστηκε, εξυβρίστηκε, έχασε και την δουλειά του».
Ευτυχώς που ο κ. Νίμιτς δεν ζει στην Ελλάδα και γλύτωσε τα χειρότερα!